Ludmilla

Punto Arte Ludmilla; een opera-pastiche in de hel

Uilenburgersjoel / 4 mei 2019 om 21.00 uur

Kaarten zijn verkrijgbaar via Punto ArteReserveer

Westerbork, juni 1944. In de ochtend was het zoveelste transport geweest naar het oosten. Familie en vrienden waren weg. ’s Avonds was het tijd voor vermaak. Cabaret! Een Bonte Avond, waarbij de kampcommandant, SS-Obersturmführer Albert Gemmeker steevast op de voorste rij zat. Op het programma die avond: Ludmilla, total verrückt of Lijken aan de lopende band een opera-pastiche van Erich Ziegler (muziek) en Willy Rosen (libretto(of: tekst)). Op het toneel: Gruppe Bühne onder leiding van Max Ehrlich – een gezelschap met de beste acteurs en zangers van die tijd.

Een piano-uittreksel van Ludmilla werd gevonden in de nalatenschap van pianiste en schrijfster Ida Simons (1911-1960). Opgevoerd in juni 1944, op waarschijnlijk een van de laatste Bonte Avonden in het kamp. Meestal bestonden die avonden uit geïmproviseerde revuesketches en cabaretnummers die voor een groot deel niet meer te achterhalen zijn. Maar dit was een ambitieus programma: een opera-parodie. Partituur en libretto waren noodzakelijk voor de instudering.

Marita Simons, schoondochter van Ida Simons

“Dat dit werk, zo’n tastbare herinnering aan het leven in Westerbork, opnieuw gaat klinken, is voor mij heel bijzonder. Het is een eerbetoon aan de mannen, vrouwen en kinderen die zich aan hun menselijkheid vastklampten terwijl ze wisten dat ze weggevoerd zouden worden. De meesten van hen zouden niet terugkeren.”

Hoe breng je 75 jaar na dato een in piano-uittreksel en libretto gestolde uitvoering opnieuw tot leven? En nog belangrijker: hoe doe je recht aan de omstandigheden waarin toen de uitvoerenden zongen en speelden, en de toeschouwers lachten en meeleefden? Hoe bevrijdend is lachen als je in doodsangst verkeert en je alle menselijke waardigheid is afgenomen?

Regisseur Eva Buchmann, dramaturg Ben Hurkmans en pianist Marcel Worms sloegen de handen ineen en dooraderen de voorstelling met herinneringen aan Westerbork van onder meer journalist Philip Mechanicus (1889-1944) en Etty Hillesum (1914-1943) – beide werden vanuit Westerbork naar Auschwitz getransporteerd en daar vermoord. Ook teksten van Ida Simons zullen klinken tijdens de voorstelling. Ida Simons overleefde de oorlog en schreef haar herinneringen op in de verrassend lichtvoetige novelle In Memoriam Mizzi en het boek Een Dwaze Maagd.

Marijn van Prooijen arrangeerde het piano-uittreksel voor deze voorstellingenreeks.

Speellijst:

3 mei 20.15 Uilenburgersjoel Amsterdam
4 mei 17.00 Uilenburgersjoel Amsterdam
4 mei 21.00 Uilenburgersjoel Amsterdam
6 mei 13.30 Kamp Westerbork
6 mei 15.30 Kamp Westerbork
7 mei 13.30 Kamp Westerbork
7 mei 15.30 Kamp Westerbork
8 mei 13.30 Kamp Westerbork
8 mei 15.30 Kamp Westerbork
9 mei 13.30 Kamp Westerbork
9 mei 15.30 Kamp Westerbork
10 mei 13.30 Kamp Westerbork
10 mei 15.30 Kamp Westerbork

Credits:

Eva Buchmann, regie
Ben Hurkmans, dramaturgie
Mirjam Grote Gansey, decor
Jorine van Beek, kostuums
Ruth Becker, regie-assistent
Marijn van Prooijen, arrangeur

Marc Pantus, bariton
Merlijn Runja, sopraan
Jan Willem Baljet, bariton

Marcel Worms, piano
Stephan Heber, cello
Ursula Schoch, viool
Jan Erik van Regteren Altena, viool

Marc Bennink, stemacteur
Emma van Muiswinkel, stemacteur

Punto Arte