Over ons

Theaterprogramma op 4 mei

Op de avond van de Nationale Dodenherdenking op 4 mei om 21.00 uur zetten theatermakers en artiesten in heel Nederland zich in om deze dag van extra betekenis te voorzien. Tijdens de zevende editie van Theater Na de Dam in 2016 speelden gelijktijdig meer dan tachtig voorstellingen die ieder op hun eigen manier betrekking hebben op de Tweede Wereldoorlog. Ook op 4 mei 2017 staan theatermakers in heel Nederland stil bij de Tweede Wereldoorlog.

Nieuwe voorstellingen in 2016

Theater Na de Dam benadert elk jaar theatermakers met de vraag of zij speciaal voor 4 mei een nieuwe voorstelling willen maken die betrekking heeft op de Tweede Wereldoorlog. Op 4 mei 2016 ontmoette de gevierde acteur Nasrdin Dchar in de piste van Koninklijk Theater Carré artiesten van zeer uiteenlopende pluimage. Samen met o.a. Spinvis maakte hij voor deze nationale herdenkingsavond de eenmalige voorstelling Voor ik vergeet met verhalen, muziek en gesprekken waarbij de pijnlijke vragen niet geschuwd worden. Ook presenteerde de jonge Vlaams-Nederlandse theatercollectie BOG. haar nieuwe tekst DAM. – een oefening in niet-vergeten. Gelauwerde schrijfster Judith Herzberg schreef samen met De Theatertroep een nieuwe monoloog. Acteurs van de grote stadsgezelschappen zoals Theater Utrecht en Toneelgroep Amsterdam presenteerden die nieuwe tekst op 4 mei 21.00 uur gelijktijdig door het hele land.

Jongeren en Theater Na de Dam

Jongerenvoorstellingen vormen een wezenlijk onderdeel van Theater Na de Dam. Jongeren verdiepen zich samen met theatermakers in de geschiedenis van hun wijk ten tijde van de Tweede Wereldoorlog en interviewen ouderen uit de buurt over hun herinneringen. Die gesprekken gebruiken zij als basis voor hun voorstelling. In 2016 hadden wij meer dan 20 jongerenvoorstellingen door het hele land, met als gezamenlijk thema ‘Verdwenen families’. Zo kregen de families die tijdens of na de oorlog om welke reden dan ook zijn verdwenen, weer even een gezicht.

Herdenken en theater

Theater Na de Dam is een initiatief van de theatermakers en filosofen Jaïr Stranders en Bo Tarenskeen, die ook de programmering voor hun rekening nemen. In 2010 maakten zij zich zorgen over de afnemende zeggingskracht van de Nationale Dodenherdenking. Niet alleen komt de Tweede Wereldoorlog steeds verder van de huidige generaties af te staan, ook is het karakter van de herdenking zo algemeen en abstract geworden dat het stilstaan bij die tijd en de daarmee verbonden reflectie op onszelf afwezig dreigen te raken.

Theater is bij uitstek de plek om vragen en gedachten over de geschiedenis, oorlog en vrijheid levend, concreet en persoonlijk te maken. Met Theater Na de Dam wordt een in de jaren ‘60 bestaand gebruik om na de Dodenherdenking toepasselijke toneelteksten voor publiek te lezen opgepakt en groter doorgezet. Dat de behoefte aan verdieping gedeeld wordt is duidelijk: wat in 2010 begon in zeven theaters rond de Dam in Amsterdam is inmiddels uitgegroeid tot een landelijk fenomeen en een nieuwe, breed gedragen theatertraditie die uniek is in de wereld.