Omdat het liefde is

Ik las dat het woord vrijheid van freya komt,
Germaans voor lief of dierbaar,
en bedoeld voor leden van de clan,
de mensen van wie je als Germaan mocht houden omdat ze bij je horen.
De onvrije mensen; gevangenen, slaven, vreemden,
mochten niet delen in de liefde van de stam.
Onvrij betekende ongeliefd.
Nu heeft vrijheid niet veel meer met liefde te maken,
niet met een clan, een stam of dierbaarheid,
meer met ongebonden, onafhankelijk zijn.
Maar wat het ook geworden is: van oudsher wortelt vrijheid dus in liefde.
Van oudsher zijn vrijheid en liefde één.
Zo bekeken kun je zeggen: wie ik vrij maak heb ik lief.
En dat betekent dat ik om vrij te zijn een ander nodig heb;
zijn of haar bereidheid om van mij te houden.
Het betekent ook dat ik elk moment iemand kan bevrijden
door hem of haar als dierbaar te beschouwen.
Zo bekeken gaat vrijheid in de kern om geven,
en staat het haaks op wat we leren;
dat we vrijheid moeten nemen.

Als de vlag vandaag voor vrijheid wappert,
laat het dan ook voor de dierbaarheid zijn
die in dat woord verscholen ligt
en voor de vraag wat wij bereid zijn te geven.
Die Germanen waren een wild zootje misschien,
boomaanbidders die slaven hielden
maar één ding hadden ze goed begrepen:
dat vrijheid tussen ons bestaat
en gelijkwaardigheid vereist,
omdat het liefde is
Wie ik liefheb maak ik vrij.

– Marjolijn van Heemstra –

Speciaal voor Nacht Na de Dam 2018 schreef theatermaakster Marjolijn van Heemstra deze tekst. Tijdens Nacht Na de Dam komen theatermakers en publiek bij elkaar in de Stadsschouwburg Amsterdam voor een bijzondere overgang van 4 naar 5 mei. De Nacht Na de Dam wordt uitgezonden tijdens Vuur van de Vrijheid op NPO1